Umag: co zobaczyć od starówki po Savudriję

Umag ma 13 000 mieszkańców, dwa porty i życie, które trwa także w listopadzie. Wenecja trzymała miasto od 1269 do 1797 roku, a tablice są do dziś dwujęzyczne, bo społeczność włoska jest tu oficjalnie uznana. Większość przyjeżdża z północy i traktuje miasto jako pierwszy przystanek za granicą. Dłuższe spojrzenie się opłaca, głównie dlatego, że to, co ciekawe, leży na dwóch końcach tej samej nadmorskiej drogi.

Starówka na półwyspie szerokim na dwieście metrów

Plac 1 Maja to najszersza otwarta przestrzeń w Umagu, co wiele mówi o półwyspie: kilka kroków prowadzi do obu brzegów, północny patrzy na marinę, południowy na stary port rybacki. Weneckie lwy siedzą na fasadach wokół placu, a kamienne progi są wytarte w płytkie łuki przez wieki stóp. Muzeum miejskie mieści się w wieży dawnych murów, a jego wąskie okna kadrują dokładnie to, co niegdyś obserwowała straż. Godzina wystarczy na zbiory, co na tym wybrzeżu jest zaletą.

Savudrija: najstarsza latarnia Adriatyku

Latarnia na przylądku Savudrija została zapalona w 1818 roku na rozkaz z Wiednia, by zabezpieczyć wejście do Zatoki Triesteńskiej. Wieża ma 36 metrów, jej światło niesie około dwudziestu mil morskich, a stoi na najbardziej wysuniętym na zachód punkcie Chorwacji. Sam przylądek jest płaski i nagi, bez sosen i bez żwiru, a woda jest głęboka tuż przy skale. W pogodny dzień widać włoski brzeg, a za nim Alpy. Zachód słońca trwa tu dłużej niż gdziekolwiek w pobliżu, bo żadne wzgórze go nie skraca.

Kąpiel: platformy i żwir, bez piasku

Wybrzeże Umagu to betonowe platformy i żwir, do wody wchodzi się zwykle po drabince. Pozioi leży dziesięć minut piechotą od placu, jest płytka i spokojna, a najbardziej zatłoczona po południu. Stella Maris to najdłuższy odcinek i ma za sobą sosnowy las, czyli dokładnie to, czego platformy w mieście w południe nie dają. Katoro, kilka kilometrów na północ, ma płytkie wejście, którego szukają rodzice. Zatoka Zambratija jest ta cicha: kamienne i żwirowe wejścia, sosny do wody, brak hotelowego pasa. Pod jej powierzchnią leżą resztki szytej łodzi z późnej epoki brązu, jednej z najstarszych na Morzu Śródziemnym, z brzegu niewidoczne i mimo to warte wiedzy.

Rzymskie ślady, targ i tydzień tenisa

Sipar był rzymską osadą na niskiej mierzei na północ od Katoro, później umocnioną w późnej starożytności. Poziom morza od tego czasu wzrósł, więc część leży pod wodą i pokazuje się tylko przy gładkim morzu i niskim słońcu. Nie ma biletu ani tablicy z objaśnieniem, warto więc wiedzieć, na co się patrzy. Villa rustica w Katoro jest łatwiejsza: fundamenty gospodarstwa przy promenadzie, dziesięć minut wśród sosen, z wciąż czytelnym układem pomieszczeń. Targ działa rano i jest najlepszy przed dziewiątą, gdy stoiska są pełne, a sprzedawcy mają jeszcze czas na rozmowę; pytaj o oliwę z ostatnich zbiorów, nie o najładniejszą etykietę. Raz w roku, pod koniec lipca, przejmuje Croatia Open: jedyny w kraju turniej ATP na kortach ziemnych, tutaj od 1990 roku, z listą zwycięzców od Carlosa Moyi po Carlosa Alcaraza.