Chorwacki na wakacje: 60 słów i zwrotów, które naprawdę się przydają

W miejscowościach turystycznych prawie każdy mówi po angielsku, na wybrzeżu i w Istrii często także po niemiecku lub włosku. Gość, który przywita się po chorwacku, i tak usłyszy inny ton: kelner się uśmiecha, sprzedawczyni na targu dorzuca garść fig. Dobra wiadomość dla Polaków: chorwacki czyta się tak, jak się pisze, a wiele słów brzmi znajomo. Nowe są tylko znaki: č jak cz, ć jak ć, š jak sz, ž jak ż, đ jak dź; c zawsze jak c w cebula, j zawsze jak j w jajko. Akcent pada najczęściej na pierwszą sylabę.

Powitania i podstawy

• Dobar dan = dzień dobry; dobro jutro = dzień dobry (rano); dobra večer [wecz-er] = dobry wieczór.
• Bok = cześć, nieformalnie, na powitanie i pożegnanie.
• Doviđenja [dowidźenia] = do widzenia; laku noć [laku nocz] = dobranoc.
• Molim = proszę, także w odpowiedzi na dziękuję; hvala [chwala] = dziękuję; hvala lijepa = dziękuję bardzo; nema na čemu = nie ma za co.
• Da = tak; ne = nie; možda [możda] = może; oprostite = przepraszam, także żeby zwrócić uwagę.
• Govorite li engleski? = czy mówi pan/pani po angielsku?; ne razumijem = nie rozumiem; ne govorim hrvatski = nie mówię po chorwacku; možete li ponoviti? = czy może pan/pani powtórzyć?

W restauracji i kawiarni

• Stol za dvoje, molim = stolik dla dwojga, proszę; jelovnik = menu; račun, molim [raczun] = rachunek, proszę. Trzy zdania na cały posiłek.
• Voda = woda (gazirana = gazowana, negazirana = niegazowana); pivo = piwo; vino = wino (bijelo = białe, crno = czerwone, dosłownie czarne); kava = kawa; čaj = herbata; sok = sok.
• Riba = ryba; meso = mięso; piletina = kurczak; sir = ser; kruh = chleb; salata = sałatka; bez mesa = bez mięsa; alergičan sam na = mam alergię na.
• Živjeli! [żiwjeli] = na zdrowie (toast); dobar tek = smacznego; konobar = kelner, konobarica = kelnerka.

Na targu i w sklepie

• Koliko košta? [koliko koszta] = ile kosztuje?; kilogram = kilogram; pola kile = pół kilo; još malo [josz malo] = jeszcze trochę; to je sve = to wszystko; vrećica [wrećica] = torebka, siatka.
• Gotovina ili kartica? = gotówka czy karta?; plaćam karticom [płaćam karticom] = płacę kartą; imate li sitno? = ma pan/pani drobne?
• Otvoreno = otwarte; zatvoreno = zamknięte; radno vrijeme = godziny otwarcia; popust = zniżka; rasprodaja = wyprzedaż.

W drodze

• Gdje je...? [gdje je] = gdzie jest...?; lijevo = lewo; desno = prawo; ravno = prosto; blizu = blisko; daleko = daleko.
• Plaža [plaża] = plaża; more = morze; luka = port; trajekt = prom; autobusni kolodvor = dworzec autobusowy; željeznički kolodvor = dworzec kolejowy; zračna luka = lotnisko; parkiralište = parking; ulaz = wejście; izlaz = wyjście.
• Karta = bilet, wstępu i na transport; povratna karta = bilet powrotny; u koliko sati? = o której godzinie?; danas = dziś; sutra = jutro; sada = teraz; kasnije = później.
• Liczby: jedan = 1, dva = 2, tri = 3, četiri [czetiri] = 4, pet = 5, šest [szest] = 6, sedam = 7, osam = 8, devet = 9, deset = 10, dvadeset = 20, sto = 100.

Gdy coś pójdzie nie tak

• Upomoć! [upomoć] = pomocy!; hitno = pilnie; zovite hitnu pomoć = wezwijcie pogotowie. Jednolity numer alarmowy to 112.
• Ljekarna = apteka; bolnica = szpital; liječnik = lekarz; zubar = dentysta; policija = policja; boli me = boli mnie... (glava = głowa, trbuh = brzuch, zub = ząb).
• Izgubio sam (mężczyzna) / izgubila sam (kobieta) = zgubiłem, zgubiłam...; putovnica = paszport; novčanik = portfel; ključ = klucz; ukradeno = skradzione.
• Znaki warte rozpoznania: pozor = uwaga; zabranjeno = zabronione; opasnost = niebezpieczeństwo; zabranjeno kupanje = zakaz kąpieli; privatni posjed = teren prywatny; naplata = opłata lub bramka.

Ostatnia rada: nie przejmuj się przypadkami. Chorwacki ma ich siedem, obcokrajowcy stale je mylą i nikt nie ma tego gościowi za złe. Zdanie ze wszystkimi słowami w formie podstawowej i uśmiech w zupełności wystarczą.